Adviezen
Hieronder worden een aantal punten beschreven die jullie kunnen helpen om zo gezond mogelijk aan een zwangerschap te beginnen. Wel willen wij hierbij benadrukken dat een zwangerschap in principe een normaal verlopende gebeurtenis is met meestal een goede uitkomst voor moeder en kind.
Foliumzuur
Foliumzuur is een vitamine die van nature in onze voeding voorkomt. Gebleken is dat wanneer vóór en tijdens de zwangerschap een verhoogde hoeveelheid van deze vitamine wordt ingenomen, dit de kans op een aantal aangeboren afwijkingen verkleint. Te weten: open rug, buikwanddefect, open schedeltje, en waarschijnlijk ook een hazenlip.
Daarom wordt aan iedere zwangere aangeraden om vanaf 4 weken vóór de bevruchting tot de 10e week van je zwangerschap 0,4 mg/dag foliumzuur te gebruiken. Foliumzuur is verkrijgbaar bij iedere drogist of apotheek; je hebt hier geen recept voor nodig. Foliumzuur is een in water oplosbaar vitamine. Een teveel hiervan wordt via de urine uitgescheiden; overdosering is hierdoor niet mogelijk.
Als er sprake is van een verhoogd risico op een kindje met een neuraal buis defect (bij het zelf hebben van de aandoening of het voorkomen van de aandoening bij vader, moeder, broers of zussen) dan is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid verhoogd naar 5 mg. Dit wordt door de huisarts voorgeschreven.
Voeding
Een gebalanceerde voeding is van belang voor de gezondheid van moeder en kind. Een tekort aan bepaalde voedingsstoffen kan de kans op op aangeboren afwijkingen vergroten.
Het voedingscentrum geeft onder andere informatie over goede en veilige voeding en de schaal van vijf. Voor meer informatie zie www.voedingscentrum.nl
Alcohol
Alcohol kan van invloed zijn op de vruchtbaarheid van de vrouw en van de man . Daarnaast lijkt het risico op miskramen verhoogt als er regelmatig alcohol gedronken wordt door beide partners. Omdat er geen veilige ondergrens is te stellen, is het advies om in de periode dat jullie proberen zwanger te worden beiden niet te drinken. Voor een man geldt dat hij niet moet drinken in de periode dat jullie proberen zwanger te worden tot de zwangerschap is vastgesteld. Als er eenmaal sprake is van een zwangerschap heeft het alcoholgebruik van de man uiteraard geen gevolgen meer voor de baby. Vind je het moeilijk om niet te drinken nu je nog niet zwanger bent? Houdt dan in ieder geval de periode dat je eventueel zwanger kunt zijn goed in de gaten en drink dan zeker niet. In de eerste weken van de zwangerschap worden alle belangrijke organen van de baby aangelegd. Dit is dus een belangrijke periode waarin veel mis kan gaan. Door in die periode geen alcohol te gebruiken verminder je de risico's dat er iets misgaat in de ontwikkeling van al die organen. Alcohol is van invloed op de groei en ontwikkeling van het kind.
De bevruchting vindt plaats ongeveer 14 dagen vóórdat je weer ongesteld moet worden. Drink dus in ieder geval niet in de 2 weken voordat je weer ongesteld zou moeten worden. Je kunt immers zwanger zijn. Als je toch weer ongesteld wordt, kun je in de week dat je ongesteld bent een glaasje drinken als je een feestje hebt. Maar wees je ervan bewust dat dit wel invloed kan hebben op je vruchtbaarheid.
In geval van verslaving of moeite met het achterwege laten van alcohol verwijzen we je naar je huisarts of naar www.alcoholenzwangerschap.nl
Roken
Roken zorgt voor verminderde vruchtbaarheid bij mannen en vrouwen. Roken zorgt ervoor dat een vrouw sneller in de overgang raakt doordat roken de kwaliteit van de eicellen aantast. Nicotine remt de aanmaak van de geslachtshormonen en daardoor ook de rijping van de eicel. Hoe meer je rookt hoe meer de vruchtbaarheidskansen afnemen.
Rokende mannen hebben slechter zaad dan niet rokende mannen. De rokende man maakt minder spermacellen, minder spermavloeistof en de zaadcellen hebben vaker een afwijkende vorm. Ook kan roken onzichtbare schade aanrichten in het erfelijk materiaal van de zaadcellen. Als een man stopt met roken duurt het ongeveer 3 maanden voordat alle schadelijke effecten op het zaad zijn verdwenen.
Daarnaast verhoogt roken in de zwangerschap het risico op een kindje met een gespleten gehemelte, klompvoetje en groeivertraging, maar ook van een miskraam, een placentaloslating en doodgeboorte. Ook rokende vaders hebben een verhoogd risico op een kindje met een aangeboren afwijking. Het is echter niet bekend of dit komt doordat de vader zelf rookt of doordat de moeder passief meerookt.
Voor hulp bij het stoppen met roken kun je onder andere terecht bij de stoppoli van het Hofpoort ziekenhuis, tel. 0348- 427371 of bij www.stivoro.nl
Medicijnen
Wil je zwanger worden dan dien je voorzichtig te zijn met medicijnen. Begin hier al mee voordat je zwanger bent. Medicijnen kunnen schadelijk zijn voor het ongeboren kind. Gebruik je dagelijks medicijnen, overleg dan met je arts die de medicijnen voorschrijft wat je het beste kan doen bij een zwangerschapswens. Dit geld ook voor de medicijnen die vrij verkrijgbaar zijn bij apotheek of drogist. Lees in elk geval goed de bijsluiter en vraag het na bij de apotheek of via www.RIVM.nl
Drugs
Net als roken en alcohol wordt het gebruik van drugs afgeraden als jullie zwanger willen worden. Er zijn verschillende soorten drugs die verschillende risico's met zich meebrengen. In het algemeen kan gesteld worden dat drugs kan zorgen voor verminderde vruchtbaarheid bij man en vrouw, afwijkingen bij het kind en problemen in de zwangerschap. De schadelijke effecten kunnen enorm zijn.
Voor hulp bij het stoppen met drugsbegruik verwijzen we je naar je huisarts.
Obesitas/overgewicht
Vrouwen met zwaar overgewicht hebben een verminderde vruchtbaarheid en een verhoogde kans op problemen tijdens de zwangerschap (o.a. miskraam, hoge bloeddruk, hoog geboortegewicht kindje, meer kans op keizersnede,) Tijdens de zwangerschap wordt afvallen afgeraden. Daarom geldt voor vrouwen met een zwangerschapswens het advies om vóór de zwangerschap af te vallen.
Je kunt hierbij begeleid worden door een diëtist(e).
Schadelijke stoffen
Schadelijke stoffen op het werk (bijvoorbeeld bepaalde soorten verf, lood, kwik) kunnen leiden tot onvruchtbaaarheid, miskramen en aangeboren afwijkingen. Een werkgever is verplicht werknemers voor te lichten hoe ze veilig om moeten gaan met deze stoffen en om beschermende maatregelen te treffen. Bij twijfel en vragen kan er contact opgenomen worden met de arbo/bedrijfsarts, met www.RIVM.nl of met http://home.szw.nl
(Chronische) aandoening waarvoor specialistische behandeling
Als er sprake is van een aandoening waarvoor specialistische of langdurige behandeling nodig is (bijvoorbeeld diabetes, nierziekten, hartafwijking), dan is het raadzaam om bij kinderwens dit te bespreken met de behandelend arts. Wellicht wordt geadviseerd of is het noodzakelijk om de huidige behandeling aan te passen.